BAC 2023-14038
Publicatiedatum 11-11-2026
Advies van de Bezwaarschriftenadviescommissie hersteloperatie toeslagen
Aan: Dienst Toeslagen / Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (hierna: UHT)
Betreft: het bezwaarschrift van belanghebbende
Primair besluit: 30 mei 2023 (UHT-DCHA)
Hoorzitting: 8 juni 2026
Overdracht advies aan UHT: 12 juli 2026
Samenvatting
De Bezwaarschriftenadviescommissie (hierna: de Commissie) adviseert UHT om het bezwaar ongegrond te verklaren.
Onderwerp van advies
Het door gemachtigde namens belanghebbende ingediende bezwaarschrift is gericht tegen de door UHT genomen definitieve beschikking kinderopvangtoeslag (hierna: het bestreden besluit).
Aan belanghebbende is met toepassing van de Wet hersteloperatie toeslagen (hierna: Wht) geen compensatie toegekend voor de jaren 2007 en 2008.
Procesverloop
Belanghebbende heeft op 20 januari 2021 verzocht om een herbeoordeling van de kinderopvangtoeslag (hierna: KOT) over de jaren 2009, 2010 en 2012. Na overleg met belanghebbende zijn (alleen) de jaren 2007 en 2008 opnieuw beoordeeld.
UHT heeft bij bestreden besluit aan belanghebbende medegedeeld dat zij geen recht heeft op compensatie voor de jaren 2007 en 2008.
Gemachtigde heeft bij brief van 10 juli 2023, ingekomen op 11 juli 2023, tegen dit besluit een bezwaarschrift ingediend.
UHT heeft op 4 september 2025 (met een ‘beschouwing’) schriftelijk gereageerd op het bezwaarschrift.
Belanghebbende en gemachtigde, hoewel behoorlijk opgeroepen, zijn niet verschenen op de hoorzitting van 8 juni 2026. Van de hoorzitting, waarbij de vertegenwoordiger van UHT wel aanwezig was, is een verslag gemaakt, dat achter het advies is gevoegd.
UHT heeft, daartoe door de Commissie ter zitting verzocht, op 9 juni 2026 een aanvullende beschouwing ingediend. Gemachtigde heeft daar op 16 en 18 juni 2026 op gereageerd.
Dit advies wordt uitgebracht door de voorzitter en twee commissieleden.
Ontvankelijkheid
Niet in geschil is dat het bezwaar ontvankelijk is.
Overwegingen ten aanzien van de bezwaren en het bestreden besluit
De Commissie ziet zich gesteld voor de vraag of UHT terecht en op goede gronden is gekomen tot haar beslissing om het verzoek van belanghebbende om compensatie of tegemoetkoming af te wijzen.
Dossier
De Commissie is van opvatting dat aan belanghebbende de op de zaak betrekking hebbende stukken zijn verstrekt. Daarmee is voldaan is aan de in artikel 7:4 lid 2 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) neergelegde verplichting om alle op de zaak betrekking hebbende stukken ter inzage te leggen. UHT heeft schriftelijk gereageerd op het bezwaarschrift. Hierdoor hebben gemachtigde en belanghebbende kennis kunnen nemen van de op de zaak betrekking hebbende stukken en gelegenheid gehad om daarop te reageren. De Commissie ziet in de concrete stellingen van belanghebbende en UHT geen aanleiding om aan te nemen dat in het beschikbaar gestelde dossier stukken zouden ontbreken die van enig belang zouden kunnen zijn geweest voor het door UHT genomen besluit.
Daarom adviseert de Commissie UHT om het bezwaar op dit onderdeel ongegrond te verklaren.
Algemene beginselen van behoorlijk bestuur
Met de in bezwaar ingediende beschouwing en de overgelegde stukken, is (thans) geen sprake van strijd met het zorgvuldigheidsbeginsel, het motiveringsbeginsel en het gelijkheidsbeginsel. De vraag of die strijd er wel was ten tijde van het bestreden besluit kan onbeantwoord blijven, nu één en ander niet leidt tot het herroepen ervan. Het, overigens verder niet onderbouwde, beroep van belanghebbende op het evenredigheidsbeginsel slaagt evenmin. UHT heeft bij de integrale beoordeling beoordeeld of belanghebbende op grond van de Wht recht heeft op compensatie. Niet is gebleken dat UHT daarbij relevante feiten of omstandigheden buiten beschouwing heeft gelaten. Ook is niet gebleken van bijzondere omstandigheden die maken dat toepassing van het wettelijke compensatiestelsel in dit geval tot onevenredig nadelige gevolgen leidt.
De Commissie heeft geen aanwijzingen in het dossier gevonden waaruit kan worden afgeleid dat UHT handelingen heeft verricht of uitingen heeft gedaan waaraan belanghebbende het in rechte te honoreren vertrouwen kon ontlenen dat tegenover haar op een bepaalde manier zou worden gehandeld of besloten.
De Commissie adviseert UHT om het bezwaar op dit onderdeel ongegrond te verklaren.
Opzet/Grove Schuld (hierna O/GS)-kwalificatie
De Commissie acht het ontoereikend dat UHT in het ouderdossier (productie 19) enkel heeft opgenomen dat er geen sprake is geweest van een onterechte O/GS-kwalificatie.
De Commissie meent dat belanghebbende recht heeft op de onderliggende stukken die ten grondslag hebben gelegen aan de O/GS-beoordeling.
De Commissie wijst in dit verband op de motie van het lid Ergin die op 10 maart 2026 is aangenomen (Tweede Kamer, vergaderjaar 2025-2026, 36 708, nr. 68) en waarin de Kamer heeft uitgesproken dat UHT standaard en actief inzage geeft in alle stukken die ten grondslag liggen aan de O/GS kwalificatie. Als de beoordeling van UHT (mede) rust op de vaststelling dat geen informatie beschikbaar is over belanghebbende in een geraadpleegde gegevensbron, dan moet UHT die vaststelling onderbouwen met bijvoorbeeld een schermafbeelding van de resultaten en geraadpleegde systemen. Volledigheidshalve verwijst de Commissie ook naar de uitspraak van de rechtbank Rotterdam van 6 februari 2026, ECLI:NKL:RBROT:2026:1545. Derhalve adviseert de Commissie aan UHT om voorafgaand aan het besluit op bezwaar, met inachtneming van bovenstaande, inzage te geven in alle stukken die ten grondslag liggen aan de O/GS-kwalificatie en om belanghebbende de gelegenheid te geven hierop te reageren, eveneens voorafgaand aan het besluit op bezwaar.
Toeslagjaar 2007
De Commissie overweegt dat belanghebbende voor het toeslagjaar 2007 geen recht heeft op compensatie wegens vooringenomenheid, hardheid of O/GS.
De Commissie constateert dat de neerwaartse bijstelling van de KOT naar € 5.368 verband hield met de reguliere vaststelling van het recht op KOT, na het door belanghebbende insturen van een jaaropgave en de verwerking van een wijziging van het aantal opvanguren. Dit geeft geen aanleiding om vooringenomen handelen van de B/T aan te nemen. Verder overweegt de Commissie dat geen sprake is geweest van een terugvordering of verlaging van de KOT van € 1.500 of meer. Belanghebbende heeft daarom geen recht op compensatie op grond van de hardheidsregeling. Tot besluit constateert de Commissie dat over dit toeslagjaar geen O/GS-kwalificatie is geregistreerd en dat uit het dossier niet blijkt dat belanghebbende een persoonlijke betalingsregeling is geweigerd.
Belanghebbende heeft daarom geen recht op een O/GS-tegemoetkoming.
De Commissie adviseert UHT dit bezwaaronderdeel ongegrond te verklaren.
Toeslagjaar 2008
De Commissie overweegt dat belanghebbende voor het toeslagjaar 2008 geen recht heeft op compensatie wegens vooringenomenheid, hardheid of O/GS.
De Commissie constateert dat de neerwaartse bijstelling van de KOT naar € 3.320 verband hield met een door belanghebbende doorgegeven stopzetting per 18 juli 2008. De B/T mocht, bij gebrek aan duidelijk in een andere richting wijzende gegevens, uitgaan van de juistheid van deze wijziging. Na een tussentijdse verhoging is de KOT later wederom verlaagd tot € 3.936 verband houdende met een hoger gezamenlijk toetsingsinkomen. Deze reguliere bijstellingen geven geen aanleiding om vooringenomen handelen van de B/T aan te nemen. Ten aanzien van hardheid overweegt de Commissie dat weliswaar sprake was van een terugvordering van € 1.500 of meer, maar dat de KOT aan belanghebbende is uitbetaald en niet aan de kinderopvanginstelling. Verder is niet gebleken van een kleine formele tekortkoming, betaling van slechts een deel van de opvangkosten, fraude door een derde of andere bijzondere omstandigheden. Ook is niet gebleken dat de terugvordering onevenredig was. Belanghebbende heeft daarom geen recht op compensatie op grond van de hardheidsregeling. Tot besluit constateert de Commissie dat het dossier geen aanknopingspunten geeft dat over dit toeslagjaar een O/GSkwalificatie is geregistreerd of dat belanghebbende een persoonlijke betalingsregeling is geweigerd. Belanghebbende heeft daarom geen recht op een O/GS-tegemoetkoming. De Commissie adviseert UHT dit bezwaaronderdeel ongegrond te verklaren.
Hardheidsclausule uit artikel 9.1 Wht
Belanghebbende stelt dat de hardheidsclausule uit artikel 9.1 Wht van toepassing is vanwege de schrijnende situatie waarin zij heeft verkeerd als gevolg van de terugvordering van de KOT. De Commissie overweegt dat toepassing van de hardheidsclausule aan de orde is indien strikte toepassing van de wet of de beleidsregels zou leiden tot een onbillijkheid van overwegende aard. In dit geval is, zoals hiervoor overwogen, aan belanghebbende terecht geen compensatie toegekend over de jaren 2007 tot en met 2008. Belanghebbende heeft onvoldoende onderbouwd dat in haar geval sprake is van bijzondere of uitzonderlijke omstandigheden, op grond waarvan de hardheidsclausule uit artikel 9.1 Wht toch op haar van toepassing zou zijn. De Commissie komt daarom tot de conclusie dat een beroep op de hardheidsclausule niet kan slagen. De Commissie adviseert het bezwaar op dit punt ongegrond te verklaren.
Proceskosten
Nu de Commissie niet adviseert het primaire besluit te herroepen, is er geen aanleiding een vergoeding van de proceskosten toe te kennen.
Conclusie
Samengevat adviseert de Commissie om het bezwaar ongegrond te verklaren.
[handtekening]
Secretaris
[handtekening]
Fungerend voorzitter