Ga direct naar de inhoud Ga direct naar de filters Ga direct naar de footer

BAC 2025-15693

Advies van de Bezwaarschriftenadviescommissie hersteloperatie toeslagen

Aan: Belastingdienst/Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (hierna: UHT)

Betreft: het bezwaarschrift van belanghebbende

Primair besluit: 12 juli 2024 (UHT-DCHO)

Hoorzitting: n.v.t.

Overdracht advies aan UHT: 6 juli 2026

Samenvatting

De Bezwaarschriftenadviescommissie (hierna: de Commissie) adviseert UHT om het bezwaar ongegrond te verklaren.

Onderwerp van advies

Het door gemachtigde namens belanghebbende ingediende bezwaarschrift is gericht tegen de door UHT genomen definitieve beschikking kinderopvangtoeslag van 12 juli 2024 (UHT-DCHO) (hierna: het bestreden besluit).

Aan belanghebbende is met toepassing van de Wet hersteloperatie toeslagen (hierna: Wht) compensatie toegekend voor een bedrag van €11.666,- voor de jaren 2009 en 2010. Belanghebbende heeft een compensatie ontvangen van €30.000,- ingevolge de Catshuisregeling.

Procesverloop

  • Belanghebbende heeft op 3 mei 2021 verzocht om een herbeoordeling van de kinderopvangtoeslag (hierna: KOT). UHT heeft de jaren 2009 en 2010 herbeoordeeld.
  • UHT heeft bij vooraankondiging van 31 mei 2024 met kenmerk UHT-VCH aan belanghebbende een compensatie toegekend voor een bedrag van €11.637,-. Dit bedrag is aangevuld tot €30.000,- ingevolge de Catshuisregeling.
  • UHT heeft bij het bestreden besluit aan belanghebbende een compensatie toegekend van €11.666,-. Omdat belanghebbende reeds een compensatie van
    € 30.000,- heeft ontvangen, heeft geen nabetaling aan belanghebbende plaatsgevonden.
  • Gemachtigde heeft bij brief van 21 augustus 2024, ingekomen op dezelfde dag, tegen dit besluit een bezwaarschrift ingediend.
  • UHT heeft op 18 juni 2025 in een beschouwing schriftelijk gereageerd op het bezwaarschrift.
  • De Commissie hecht er waarde aan belanghebbende te horen, maar heeft op verzoek van belanghebbende met toepassing van artikel 7:3, aanhef en onder c, van de Awb van het horen afgezien.
  • Gemachtigde heeft bij brief van 22 april 2026, ingekomen op dezelfde dag, een aanvulling op het bezwaarschrift ingezonden.
  • De Commissie heeft UHT op 4 juni 2026 en 19 juni 2026 verzocht om hierop te reageren. UHT heeft naar aanleiding hiervan geen reactie gegeven.
  • De Commissie heeft partijen op 2 juli 2026 geïnformeerd dat zij overgaat tot advisering.
  • Dit advies wordt uitgebracht door de voorzitter en twee commissieleden.

Ontvankelijkheid

Niet is geschil is dat het bezwaarschrift ontvankelijk is.

Overwegingen ten aanzien van de bezwaren en het bestreden besluit

De Commissie ziet zich gesteld voor de vraag of UHT de toegekende compensatie op de juiste wijze heeft berekend.

Persoonlijk dossier
Belanghebbende stelt dat zij onvoldoende beschikt over de onderliggende dossierstukken zodat zij geen goed beeld heeft van wat is beoordeeld en zij haar inhoudelijke bezwaren niet in volledigheid kan voorleggen. Zij verzoekt daarom om kennisneming van haar persoonlijk dossier.

De Commissie stelt vast dat de beschouwing van UHT over het bezwaar en de stukken die daaraan ten grondslag liggen aan belanghebbende zijn toegezonden. Belanghebbende heeft geen duidelijkenaanknopingspunten gegeven waarom het persoonlijk dossier in dit geval moeten worden afgewacht. De enkele mogelijkheid dat - bij onbekendheid van de stukken uit het persoonlijk dossier - nog relevante informatie ontbreekt, is niet voldoende. De Commissie adviseert UHT daarom te beslissen dat deze bezwaargrond geen doel treft.

Discriminatie
De Commissie overweegt dat zij in het kader van de hersteloperatie toeslagen niet bevoegd is om te beoordelen of in het geval van een belanghebbende sprake is geweest van discriminatie.

FSV-lijst
De Commissie stelt vast dat uit het bezwaardossier (productie 14000001, p.247 van het dossier) blijkt dat belanghebbende voorkomt op de FSV-lijst. Het FSV-systeem is een systeem dat niet meer wordt gebruikt en daarom uitsluitend kan worden geraadpleegd door medewerkers van de Belastingdienst met een speciale bevoegdheid. De Commissie adviseert UHT wel om aan belanghebbende alsnog een schermafdruk van de haar ter beschikking staande informatie te verstrekken tezamen met de beslissing op bezwaar.

O/GS-stukken
Gemachtigde verzoekt in het aanvullend bezwaarschrift om alle O/GS-stukken.
Zij acht deze stukken van groot belang om een volledige beoordeling te kunnen maken. Belanghebbende wordt in haar procesbelang geschaad doordat zij niet over de O/GSstukken beschikt.

De Commissie meent dat belanghebbende recht heeft op de onderliggende stukken die ten grondslag hebben gelegen aan de O/GS-beoordeling.
De Commissie wijst in dit verband op de motie van het lid Ergin die op 10 maart 2026 is aangenomen (Tweede Kamer, vergaderjaar 2025-2026, 36 708, nr. 68) en waarin de Kamer heeft uitgesproken dat UHT standaard en actief inzage geeft in alle stukken die ten grondslag liggen aan de O/GS kwalificatie. Als de beoordeling van UHT (mede) rust op de vaststelling dat geen informatie beschikbaar is over belanghebbende in een geraadpleegde gegevensbron, dan moet UHT die vaststelling onderbouwen met bijvoorbeeld een schermafbeelding van de resultaten en geraadpleegde systemen. Volledigheidshalve verwijst de Commissie ook naar de uitspraak van de rechtbank Rotterdam van 6 februari 2026,
ECLI:NL:RBROT:2026:1545. Derhalve adviseert de Commissie aan UHT om voorafgaand aan de beslissing op bezwaard, met inachtneming van bovenstaande, inzage te geven in alle stukken die ten grondslag liggen aan de O/GS-kwalificatie en om belanghebbende de gelegenheid te geven hierop te reageren, eveneens voorafgaand aan de beslissing op bezwaar.

Verrekeningen

Belanghebbende voert aan dat zij in aanmerking komt voor een compensatie van de schade die zij heeft geleden als gevolg van de verrekeningen van de terugvorderingen met de nadien toegekende toeslagen (waaronder de toegekende KOT). De Commissie overweegt dat er uit het dossier niet is gebleken dat sprake is geweest van verrekeningen (producties 2800002 en 2800003). Gelet hierop adviseert de Commissie dat deze bezwaargrond geen doel treft.

Artikel 19 Awir
Belanghebbende heeft aangevoerd dat Belastingdienst/Toeslagen (hierna: B/T) in strijd met het destijds geldende artikel 19 van de Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen (Awir) niet (tijdig) definitief heeft beslist over het recht op KOT in het betreffende toeslagjaar. Voor zover belanghebbende hiermee betoogt dat sprake is van vooringenomen handelen door B/T overweegt de Commissie als volgt.

De Commissie meent dat het niet vaststellen van definitieve beschikkingen binnen de termijn van artikel 19 van de Awir op zichzelf, zonder andere bijkomende factoren, geen aanleiding is om vooringenomen handelen aan te nemen.

Werkelijk geleden schade
Belanghebbende heeft aangevoerd dat zij meer schade heeft geleden dan aan haar is vergoed. De Commissie overweegt dat deze bezwaarschriftprocedure alleen betrekking heeft op de toekenning van de standaardvergoedingen (de zogeheten forfaitaire bedragen) en niet op de vergoeding van de werkelijke schade. Voor het vragen van aanvullende vergoeding van werkelijke schade kan gebruik gemaakt worden van de mogelijkheden, vermeld in www.schadeherstel.toeslagen.nl.

Informatie in de KOI-viewer
Belanghebbende stelt dat B/T voor het vaststellen van de KOT niet blindelings op de KOI-viewer mag vertrouwen, omdat kinderopvanginstellingen niet verplicht zijn om de gegevens in de viewer in te vullen. De Commissie gaat uit van de stelregel dat B/T en UHT mogen uitgaan van de informatie in de KOI-viewer, tenzij er contra-indicaties zijn die het tegendeel aannemelijk maken. Belanghebbende heeft geen informatie naar voren gebracht waaruit blijkt dat de informatie in de KOI-viewer in de herbeoordeelde jaren niet juist is. De Commissie adviseert UHT ter beslissen dat deze bezwaargrond geen doel treft.

Registratie KOI
Belanghebbende heeft aangevoerd dat gebreken in de registratie van een kinderopvanginstelling (hierna: KOI) belanghebbende niet behoren te worden tegengeworpen. Met UHT stelt de Commissie vast dat in het geval van belanghebbende niet is gebleken van gebreken in de registratie van de KOI waarvan belanghebbende gebruik heeft gemaakt. De Commissie adviseert UHT te beslissen dat deze bezwaargrond geen doel treft.

Omissies / niet toegekende KOT
Volgens belanghebbende dient UHT de juistheid van de hoogte van de KOT zoals indertijd definitief vastgesteld te beoordelen. De Commissie overweegt dat de Wht is bedoeld voor herstel van vooringenomen handelen, van hardheid en/of van een onterechte kwalificatie opzet/grove schuld (hierna: O/GS) De Wht ziet niet op de herziening van in het verleden genomen definitieve KOT beschikkingen.
Een beoordeling daarvan valt buiten de reikwijdte van de Wht. De Commissie adviseert UHT daarom te beslissen dat deze bezwaargrond wordt verworpen.

Datakluis
Belanghebbende verzoekt om alle stukken uit de datakluis, waarover in de brief van de Staatssecretarissen van 15 april 2026 aan de Tweede Kamer informatie is verstrekt (brief van 15 april 2026, kenmerk 2026-0000132235 van staatssecretarissen van Financiën en Herstel Toeslagen Eerenberg en Palmen) in het geding te brengen die haar direct of indirect raken.

De Commissie overweegt als volgt. Er is thans geen informatie beschikbaar over de inhoud van genoemde datakluis. In deze zaak heeft UHT een dossier overgelegd waarin de gegevens over de beoordeelde jaren zijn opgenomen die zijn betrokken bij de besluitvorming. De beschouwing van UHT in bezwaar en de stukken die daaraan ten grondslag liggen, zijn aan belanghebbende toegezonden.

Gelet op de thans voorhanden gegevens mag ervan worden uitgegaan dat UHT informatie uit de inmiddels bekend geworden datakluis niet tot haar beschikking had bij het voorbereiden en nemen van het bestreden besluit en dus behoort de inhoud van die kluis niet tot de op deze zaak betrekking hebbende stukken.

Dit betekent dat de Commissie niet hoeft te wachten op nadere verduidelijking over de kluisgegevens. De Commissie adviseert UHT daarom te beslissen dat deze bezwaargrond wordt verworpen.

Beoordeling per jaar
Belanghebbende vindt het opmerkelijk dat voor sommige jaren vooringenomen handelen wordt aangenomen en voor andere jaren niet. Een selectie in jaren op basis van neerwaartse correcties of nihilstellingen doet geen recht aan de situatie van gedupeerde ouders. De Commissie wijst in dit verband op de wetsgeschiedenis van de Wht. In de memorie van toelichting wordt dit punt expliciet besproken:
“Bij integrale beoordeling wordt vastgesteld wat er is misgegaan met de kinderopvangtoeslag bij een gedupeerde ouder en wordt per berekeningsjaar het herstelbedrag vastgesteld dat op grond van een herstelmaatregel als bedoeld in artikel 2.7 van dit wetsvoorstel wordt toegekend.” (Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 151, nr. 3, p. 19). De Commissie leidt hieruit af dat het kennelijk niet de bedoeling van de wetgever is geweest om een vaststelling van gedupeerd zijn van een toeslagouder automatisch door te trekken naar andere jaren.
Volgens de Commissie zal daarom per jaar opnieuw moeten worden vastgesteld of sprake is geweest van vooringenomen handelen dan wel hardheid en of de werkwijze van UHT begrijpelijk en daarmee in overeenstemming is. De enkele – niet nader met feiten of omstandigheden onderbouwde – stelling dat van vooringenomenheid ook sprake moet zijn geweest in andere toeslagjaren als eenmaal sprake is geweest van vooringenomen handelen door B/T of bijzondere omstandigheden acht de Commissie daarom in zijn algemeenheid onjuist.
De Commissie adviseert UHT te beslissen dat deze bezwaargrond geen doel treft.

Compensatieberekening
Uit de beschouwing van UHT volgt dat component o voor het toeslagjaar 2009 niet correct is berekend. Indien UHT de juiste start en einddatum hanteert, zal dit echter in het nadeel zijn van belanghebbende. Daarom blijft het huidige bedrag ongewijzigd. De Commissie overweegt dat de berekening van UHT, die door belanghebbende niet meer inhoudelijk bestreden is, navolgbaar is en steun vindt in het dossier. De Commissie adviseert UHT te beslissen dat deze grond geen doel treft.

Algemene beginselen van behoorlijk bestuur
Met de in bezwaar ingediende beschouwing en de overgelegde stukken, is (thans) geen sprake van strijd met het motiverings- en het zorgvuldigheidsbeginsel.
De vraag of die strijd er wel was ten tijde van het bestreden besluit kan onbeantwoord blijven, nu één en ander niet leidt tot het herroepen ervan.
De Commissie adviseert UHT dat deze bezwaargrond niet slaagt.

Herbeoordeelde jaren
UHT heeft de jaren 2009 en 2010 herbeoordeeld. Belanghebbende heeft aangevoerd dat alle toeslagjaren herbeoordeeld hadden moeten worden.
De Commissie stelt vast dat UHT in het informatie- en beoordelingsformulier
(p. 16 van het dossier) heeft vermeld dat belanghebbende een verzoek tot herbeoordeling heeft gedaan voor de jaren 2009 tot en met 2014. Ook stelt zij vast dat belanghebbende heeft verklaard dat de jaren 2012, 2014 en 2018 niet herbeoordeeld hoeven worden (p. 19 en 20 dossier). Verder constateert de Commissie dat uit het SAS-rapport blijkt dat belanghebbende KOT heeft aangevraagd voor de jaren 2006 tot en met 2010 en 2012 tot en met 2018
(p. 70 dossier). De Commissie verzoekt UHT voor zover blijkt dat niet alle relevante toeslagjaren in de integrale herbeoordeling zijn betrokken, deze jaren alsnog te herbeoordelen en daarover te beslissen. De Commissie houdt de behandeling van het bezwaar tegen het bestreden besluit daarvoor niet aan.

De Commissie geeft UHT in overweging om belanghebbende over de uitkomst van de herbeoordeling over de gemankeerde jaren reeds voorafgaand aan de beslissing op bezwaar over het bestreden besluit te informeren in de vorm van een schriftelijke vooraankondiging en belanghebbende in de gelegenheid te stellen daarop te reageren.

Overige bezwaren
De Commissie is wat betreft de overige onderdelen van het bezwaar van oordeel dat deze, op zichzelf bezien noch in onderling verband gelezen, tot het door belanghebbende gewenste resultaat kunnen leiden.

Proceskosten
Het bezwaar is naar opvatting van de Commissie ongegrond, behoudens voor zover UHT de OG/S-stukken niet heeft overgelegd. Er is geen aanleiding voor herroeping van het bij bezwaar bestreden besluit. De Commissie ziet, gelet op het bepaalde in artikel 7:15 lid 2 Awb, geen aanleiding om UHT te adviseren een proceskostenvergoeding toe te kennen.

Conclusie

Samengevat adviseert de Commissie om het bezwaar ongegrond te verklaren.

[handtekening]

Secretaris

[handtekening]

Fungerend voorzitter